Lezingen

Planning en overzicht van onze lezingen.

Raadpleeg ons archief voor een overzicht van onze vorige lezingen.

26-09-2017

Ons nieuwe seizoen willen wij openen met een lezing van Sjaak van Dorst. Hij verzorgt op dinsdag 26 september om 20.00 uur in De Hoeve de lezing “ De na-oorlogse landbouw gechiedenis”.
Dhr. van Dorst – van beroep huisarts – is geboren en getogen op een boerderij in Haren. Hij groeide op in een gezin met tien kinderen en kan worden beschouwd als ‘ervaringsdeskundige’. Hij heeft de ontwikkelingen in de landbouw na de oorlog aan den lijve ondervonden. Van Dorst vertelt aan de hand van beelden het verhaal van zijn jeugd, het dorp en de ontwikkelingen in het boerenbedrijf. Zo laat hij de komst van de eerste tractor, de eerste melkmachine, de rol van de boerin, de emancipatie op het platteland etc zien. De dia’s die vertoond worden zijn dan ook vooral in eigen kring gemaakt.
Sjaak is van het boerenleven blijven houden en vertelt op enthousiaste wijze over de geschiedenis van en ontwikkelingen in het boerenbedrijf. Talloze herinneringen en herkenbare anekdotes passeren de revue zoals de permissie die je aan de pastoor moest vragen om op zondag te mogen maaien, de aanschaf van de eerste (tweedehands) tractor in het dorp, de veemarkt in Den Bosch, de ruilverkaveling en allerlei andere zaken waar je als kind van boerenouders in Haren bij betrokken werd. Toch was het boerenbestaan ook niet een en al romantiek.
“Toen ik klein was hadden de boeren bij ons het niet breed. Rond 1960 moest er hard gewerkt worden voor weinig geld. Wij hadden toen twaalf koeien . De veestapel kon pas groeien toen er machinaal gemolken kon worden. We moesten allemaal thuis meehelpen. Het uitmesten van de varkenshokken, de oogst binnen halen en elke vakantie helpen bij de bouw van weer `n stal of schuur.
Al deze ervaringen komen terug in deze ongetwijfeld zeer interessante lezing.

25-04-2017

Op25 april hield dhr. Simon van Wetten een lezing over criminaliteit in de Middeleeuwen
Simon van Wetten neemt de toehoorders tijdens de lezing mee naar de harde tijden van weleer, bekijkt de bedelbrieven van rondzwervende invaliden, laat het publiek kennis maken met Thijs met-den-crommen-mond, biedt wat schokkende scènes uit een huwelijk, loopt een verliefde wolf in schaapskleren tegen het lijf, steunt de kerk door de pastoor te beledigen,  dobbelt om een varken en doorloopt nog tientallen andere dossiers. De lezing van Simon van Wetten is weliswaar crimineel maar tegelijkertijd ook sfeervol.”

 

28-03-2017
Op 28 maart hielden Henk Smouter en Tonnie van Hooff een lezing  over landschapsbeheer  Oss.
Dhr. Henk Smouter is projectleider/coördinator-projecten en dhr. Tonnie van Hooff is coördinator beheer over Werkplaats Natuur, Landschap en Cultuurhistorie, Landerij van Tosse en landschapsbeheer Oss.
De lezing bestaat uit 2 gedeelten:
Deel 1 titel: Landschapsontwikkeling in de Landerij van Tosse,  door Henk Smouter.
 In de afgelopen vijf jaar heeft het landschap aan de zuidelijke rand van Oss een grote verandering doorgemaakt. Waar eerst maisvelden het beeld domineerden staan nu graanvelden met spelt, haver, gerst en rogge. Voor de streek zijn nieuwe gewassen als cranberries, paddenstoelen, hop en Stevia geïntroduceerd. De producten worden grotendeels in de streek afgezet, in samenwerking met bakkers, bierbrouwers, landwinkels en horeca. Nieuw aangelegde houtwallen geven het historische, intieme kampenlandschap weer de aanblik van vroeger, met daardoorheen een netwerk van wandelroutes door bosjes, langs bosranden, bloemrijke akkerranden en graanvelden.

Deel 2: de rol van vrijwilligers bij het natuurbeheer in de gemeente Oss, door Tonnie van Hooff.
Landschapsbeheer Oss is de laatste jaren uitgegroeid tot een vrijwilligersorganisatie van plm. 120 zeer actieve vrijwilligers. Gewerkt wordt in inmiddels 60 “groene” locaties verspreid over de gehele gemeente Oss. opdrachtgevers zijn gemeente Oss, Natuurmonumenten, Waterschap AA en Maas, Brabants Landschap en enkele particulieren.

21-02-2017

Op dinsdag 21 februari 2017 hield  Richard de Beer in gemeenschapshuis “De Hoeve” in Lith een lezing houden over de kerkelijke kunst in het Maasland.
Richard de Beer studeerde kunstgeschiedenis en archeologie aan de Radboud Universiteit te Nijmegen. Hij was twintig jaar als erfgoedspecialist werkzaam bij de Stichting Kerkelijk Kunstbezit in Nederland. Sinds 2013 is hij conservator oudkatholiek erfgoed bij Museum Catharijneconvent in Utrecht.

Dhr. de Beer vertelde:
Voor velen is de rijkdom aan kerkelijke kunst in deze regio onbekend. In musea en in kerken en kapellen zijn objecten bewaard gebleven vanaf de middeleeuwen tot nu: altaren, preekstoelen, orgels, beelden, schilderijen, zilverwerk en gewaden. Zij illustreren de bewogen kerkelijke geschiedenis, ook in het Maasland. Te denken valt aan de Tachtigjarige oorlog met de beeldenstorm, de tijd van de soevereine staatjes Megen en Ravenstein en de heropbloei van de katholieke kerk in de negentiende en twintigste eeuw.
Aan de hand van een aantal casussen zal Richard de Beer verschillende aspecten van de kerkelijke kunst en van de regionale kerkgeschiedenis de revue laten passeren.

20-12-2016
Op 20 december j.l.heeft  onderzoeksjournalist  Hans van Eeden de lezing  “De Brabantse ijzeren eeuw” in gemeenschapshuis “De Hoeve” verzorgd.

In deze lezing stond de ontwikkeling van de Brabantse negentiende eeuw centraal. Aandacht werd besteed aan de technologische en sociale vooruitgang. Bijzondere aandacht werd besteed aan de relatie tussen het koningshuis en Noord Brabant. Met betrekking tot het koningshuis krijgt de “Brabantse koning” Willem II een speciale plaats in de lezing. Tijdens deze eeuw veranderde Noord-Brabant langzaam van een agrarische naar een industriële samenleving. Er was sprake van bevolkingsgroei en verbetering in de gezondheidszorg. Door ontginningen, bosbouw en de boomkwekerijen veranderde Noord-Brabant ingrijpend. Tijdens de lezing werd ook aandacht besteed aan de verbetering van de infrastructuur, zoals de aanleg van wegen, kanalen, en de spoorwegen. Met betrekking tot de werkgelegenheid veranderde de aanvankelijke ambachtelijke huisnijverheid naar industriële productie. Voorbeelden zijn de schoen- en leerindustrie, sigarenmakerijen, wolindustrie, steenfabrieken en de zout en suikerwinning. Tijdens zijn lezing ging Hans van den Eeden ook nader in op de diversiteit van de ontwikkeling van west-, midden- en oost-Brabant. Een speciaal accent tijdens deze lezing kregen de arbeidsomstandigheden van de werklieden en de opkomst van de sociale beweging. Ook de invloed van de kerk kwam aan de orde. Hans van den Eeden heeft verschillende boeken over cultuurhistorie op zijn naam staan. Ook was hij betrokken bij het televisieprogramma De ijzeren eeuw dat in 2015 door de NPO is uitgezonden. De lezing wordt ondersteund met spraakmakende anekdotes en fraai beeldmateriaal.

22-11-2016

Drs. Harrie Maas, directeur Brabants Monumentenhuis te Geertruidenberg,
hield op dinsdag 22 novemberj.l.. de lezing
“Militair Erfgoed in N.O. Brabant”

Militair erfgoed verwijst naar objecten of gebieden die herinneren aan objecten of gebieden die een militaire functie hebben gehad. Het kunnen objecten zijn, zoals forten, bunkers, kazematten en kazernes, maar bijvoorbeeld ook vestingsteden, inundatiegebieden of objecten en terreinen uit de Koude Oorlog.
In onze provincie  zijn verschillende verdedigingswerken te vinden met een belangrijke militair-historische functie. Twee belangrijke verdedigingslinies in Brabant zijn de voormalige Zuiderwaterlinie en de Peel-Raamstelling.
De Zuiderwaterlinie is het Brabantse deel van de Zuiderfrontier, die van het Zeeuwse Sluis tot aan Grave bij Nijmegen liep. O.a de gemeente Oss is bezig deze linie wat beter op de kaart te zetten.
,De Zuiderfrontier was een Nederlandse militaire verdedigingslinie uit de 16e en 17e eeuw, die diende om de Noordelijke Nederlanden tegen de Spaanse en later Franse aanvallen te beschermen. De linie was de langste aaneenschakeling van forten, vestingsteden en inundatiegebieden die Nederland ooit heeft gekend.

De lezing “Militair erfgoed in noordoost-Brabant” bestaat uit twee onderdelen:
I    Noordoost-Brabant, een strijdtoneel door de eeuwen heen een historische
verhandeling op hoofdlijnen van de  militaire geschiedenis van deze regio
2   Militair erfgoed als inspiratiebron voor de inrichting van de ruimtelijke
omgeving en erfgoedtoerisme
 

13-10-2016

Archeoloog prof. dr. Nico Roymans maakte in december 2015 bekend dat Caesar naar zijn inzicht in 55 voor Christus bij Maren-Kessel twee Germaanse stammen heeft vernietigd. Vondsten van wapens, beschadigde schedels en beenderen onderbouwen zijn visie dat deze veldslag hier heeft plaatsgevonden. De visie van Roymans heeft veel discussie losgemaakt. Tijdens deze avond licht Nico Roymans zijn bevindingen toe. Deze lezing is de start van de Archeologiedagen, die op 14, 15 1n 16 oktober plaatsvinden.
Kijk hier voor een fragment met Nico Roymans bij de Wereld Draait Door.
De lezing vond plaats op donderdag 13 oktober om 19.30 uur in de kleine zaal van Theater de Lievekamp, Raadhuislaan 14 in Oss.
Deze lezing werd georganiseerd door: de gemeente Oss, Stadsarchief Oss, Stichting De Werkende Mens historische kring voor Oss en omgeving, Stichting Archeologie Maasland en de Heemkundekring Maasdorpen in de gemeente Lith.

 20 – 09 – 2016
Henk Buiks, die de  leiding had vanaf 1980 t/m 2005 over het regionaal archief in Noordoost- Brabant en als regiohistoricus daarna werkzaam was bij het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC)  houdt op dinsdag 20 september  a.s. om 20.00 iur in De Hoeve te Lith de lezing “Zandwegen in Noordoost-Brabant met een verhaal”
Dhr. Buiks vertelt:

Vroeger werden verharde wegen ‘kunstwegen’ genoemd. De ‘echte’ wegen waren onverhard, dus modderig in de winter en rul in de zomer. Er hangt wel een waas van romantiek omheen. Neem nou liedjes zoals “Een karretje op de zandweg reed. De maan scheen helder – de weg was breed. Het paardje liep met luste!” Maar de realiteit gebiedt te melden dat deze wegen zeker niet gemakkelijk waren voor mensen te voet en voor getrokken wagens. De eerste kunstweg in onze regio was de rijksweg ‘s-Hertogenbosch-Grave, aangelegd tussen 1817 en 1835, en de weg tussen Oss en Heesch volgde niet lang daarna. Vooral nadat begin 20e eeuw de auto zijn intrede had gedaan, groeide het aantal kilometers verharde weg sneller. Wie nu een gedetailleerde wegenkaart van Noordoost-Brabant bekijkt, ziet nauwelijks zandwegen meer. Vele zijn verdwenen als gevolg van ruilverkavelingen, en nog steeds zijn er agrarische ondernemers die zandwegen afsluiten en na een aantal jaren omploegen. Toch zijn ze er nog steeds, vaak op karakteristieke plekken en elk met een eigen geschiedenis of verhaal. Neem bijvoorbeeld de Ruitersweg tussen Maliskamp (bij Rosmalen) en Zevenbergen. Daar trokken vroeger soldaten langs, vanuit Den Bosch op weg naar kampementen op de Nistelrooijse Heide of bij de Reek.

Ervaar dit soort historische sensaties zelf: tijdens een wandeling of kom op 20 september 2016 naar de lezing van regiohistoricus Henk Buijks.

I.v.m een lezing over Julius Caesar (waarschijnlijk op 13 oktober in De Lievekamp te Oss)  vervalt onze lezing van oktober. U wordt hier nog nader over geïnformeerd.

25-04-2016
Marco Renes, als veldmedewerker verbonden aan het Brabants Landschap, hield op dinsdag 25 april a.s. om 20.00 uur in De Hoeve te Lith de lezing “Weidevogelbescherming in de Lithse polder”.Dhr. Renes vertelt:
“Hoewel onze polder een zeer intensief landbouwgebied is, is het ook een van de beste weidevogelgebieden van Brabant. Weidevogelgroepen uit Nuland , Geffen Lith en Ravenstein werken samen met de Agrarische natuurvereniging de Beerse Overlaet om de legsels van de ze bijzondere vogels te beschermen tegen werkzaamheden en nemen maatregelen om er voor te zorgen dat de jongen groot kunnen worden. Water en weidevogels zijn met elkaar verbondenen het zal u ook dan wel niet ontgaan zijn dat er in de polder weer verschillende percelen onder water zijn gezet”.

29-03-2016
Bas Aarts  verzorgde een lezing over de ontwikkeling van het kasteel in Brabant.
Deze lezing schetste vóór de pauze een beeld  van de algemene ontwikkeling van de kastelenbouw in de Middeleeuwen. Na de pauze lag de nadruk n op de kastelen in de eigen regio, langs de Maas, waarbij natuurlijk ook de ‘Gelderse overzijde’ betrokken werd

23-02-2016
Op 23 februari a.s.heeft dhr. Jos vd Wijst de lezing ”Natuur en landschap van de Maashorst” in gemeenschapshuis De Hoeve  verzorgd.
Jos van der Wijst, ecoloog en Maashorst-kenner gaf  een presentatie over het ontstaan van dit gebied en gaf ons een kijkje in  toekomstige  projecten zoals een ander vorm van bos- en natuurbeheer, de introductie van Wisent, Tauros en Exmoor pony’s, natuur en gezondheid, de dreven en driften in het landschap, de recreatieve ontsluiting en inrichting.

22-12-2015
Op dinsdag 22 december 2015 zal de heer Ad Rooms  in gemeenschapshuis “De Hoeve” om 20.00 uur voor ons een lezing verzorgen met als titel:
Het gezin XXL”.
Ad Rooms is journalist, auteur en spreker. Hij werd geboren op 7 juli 1949 in Kruisland en groeide op in een katholiek gezin.  Ad Rooms werkte bij het Brabants Nieuwsblad als redacteur binnen- en buitenland, sportverslaggever, regiojournalist en kwam vervolgens in leidinggevende functies terecht. Na de fusie met het Brabants Nieuwsblad trad hij toe tot de hoofdredactie van BN/DeStem.  Op 1 september 2007 nam hij na een dienstverband van 37 jaar afscheid van de krant. Dhr. Rooms vertelt:

De lezing geeft duidelijkheid over de geschiedenis van hele grote gezinnen. Waarom zijn ze ontstaan en hoe groot was de invloed van de kerk daarop?  Aan de orde komt verder hoe grote gezinnen leefden. Wat speelde zich af, hoe beleefden moeder, vader en de kinderen zelf hun eigen  jeugd? Hoe ging dat aan tafel, welke afspraken waren er? Hoe reageerde de buitenwacht? Welke afspraken golden en hoe en waar sliepen ze allemaal? Hoe verliep der dagelijkse gang van zaken en was er voldoende kleding? Droegen de gezinsleden elkaars schoenen? Hoe ging dat met baden en wassen? Hoe vermaakten ze zich en gingen ze wel eens op vakantie etc .etc.

De lezing geeft op al deze vragen wel een antwoord, al was het wel zo dat er op grote gezinnen geen sjabloon is te leggen. Deze begenadigd spreker zal ongetwijfeld ons een zeer boeiende avond bezorgen.
27-10-2015
Op 27 oktober j.l. heeft dhr. Jan Van Oudheusden  de lezing  “Gewone mensen in ongewone omstandigheden” in gemeenschapshuis De Hoeve te Lith verzorgd.  Deze lezing gaf een beeld van Noord Brabant in de Tweede wereldoorlog.
Jan van Oudheusden was tot aan zijn pensionering in 2014 provinciaal historicus van Noord-Brabant.
Wat betekenden de oorlog en de bezetting nu feitelijk voor de Brabanders van toen? Ieder van hen heeft die catastrofe op eigen wijze beleefd. Maar hoe dan ook het heeft hun dagelijks leven diepgaand beïnvloed en in sommige gevallen compleet overhoop gehaald. Aan de hand van een reeks indrukwekkende, soms niet eerder gepubliceerde foto’s laat Jan van Oudheusden ons zien hoe het drama van de Tweede Wereldoorlog met al zijn aspecten van geweld en verwoesting, van onvrijheid, onderdrukking en vervolging zich ook hier heeft voltrokken, in de Brabantse straten, steden en dorpen, in de alledaagse leefomgeving van onze generatie.

22-09-2015
Op 22 september a.s. zal dhr. Henk Buijks de lezing “Vier eeuwen Beerse Maas”
in gemeenschapshuis De Hoeve  te Lith verzorgen. Deze lezing begint om 20.00 uur.
Henk Buijks (Etten-Leur, 1949) was na zijn geschiedenisstudie aan de Radboud Universiteit (Nijmegen) vijf jaar leraar geschiedenis aan de Pedagogische Academie in Oudenbosch en Etten-Leur. Van 1980 tot 2005 had hij de leiding over het Streekarchief Noordoost-Brabant, dat daarna fuseerde met het Rijksarchief in Noord-Brabant tot het Brabants Historisch informatie Centrum (BHIC). Daar werkte hij tot zijn pensionering in 2014 als regiohistoricus. Van 1998 tot 2014 was hij tevens lid van de Monumentencommissie van de gemeente Oss. Nu doet hij hetzelfde werk voor de gemeente Sint-Oedenrode. Henk Buijks woont in Heesch.
Henk vertelt:
Ruim 400 jaar stroomde de Beerse Maas parallel aan de Maas,  maar binnen-door, vanuit het Land van Cuijk naar ‘s-‘s-Hertogenbosch. En hoewel hem al 73 jaar geleden een halt is toegeroepen, zijn we nog steeds niet over hem uitgepraat. Zo bijzonder is dus de Beerse Maas!  In de Maasdorpen rondom Lith kennen ze “de Beers” maar al te goed. Eeuwenlang hinderde deze tweede rivier het verkeer tussen de bewoners van de Maasoevers en de hoger gelegen zanddorpen in het zuiden. Om het nog maar niet te hebben over de wateroverlast in de polder!
Aan de hand van talrijke foto’s en kaarten zal hij deze avond het altijd weer boeiend verhaal over de Beerse Maas aan ons vertellen.
Iedereen is welkom. Toegang + kop;je koffie gratis.

N.B. Onze tentoonstelling “Wereldoorlog II in Europa 1939-1945” is elke maandag van 14.00 t/m 16.30 uur en elke laatste zaterdag van de maand van 10.30 t/m 15.30 uur te zien.

28-04-2015
Op Dinsdag  28 April heeft Jan Smits –  voorzitter van onze heemkundekring een lezing gehouden over de eerste Wereldoorlog. Jan is als reisleider vaak met groepen in het hart van de slagvelden van deze oorlog geweest.  Vandaar zijn interesse in deze grote oorlog.
Met behulp van een Powerpoint presentatie werden de oorzaken, de aanleiding, de uitvoering en de grote gevolgen van deze oorlog die uiteindelijk ook hebben geleid tot de 2e wereldoorlog belicht.

24-03-2015
Op 24 maart  a.s.heeft dhr. André Rijpert – tuin- en landschapsarchitect en voormalig “hoofd groen” van de gemeente Oss – een lezing gehouden over de bewegende aarde, een geologische tijdreis door de Maashorst. .Aan de hand van talrijke illustraties vertelde dhr. Rijpert over het ontstaan van de landmassa Pangaea, waaruit continenten en breuklijnen ontstonden. Via onze planeet aarde kwamt hij uiteindelijk in onze eigen regio.  Zijn verhaal spitste  zich uiteindelijk toe in een gebied tussen Schaijk, Nistelrode en Uden.

24-02-2015
Op 24 februari heeft dhr. Hans van den Eeden een lezing gehouden over tweehonderd jaar Koninkrijk Nederland. . Deze lezing werd ondersteund door fraai beeldmateriaal.Onderzoeksjournalist Hans van den Eeden, mede-auteur van o.a. de boeken  “Verkeer en vervoer in Brabant” en van  “Leve de Koning! Lodewijk Napoleon op reis door Brabant en Zeeland”  besteedde met name aandacht aan de rol van de koningen van Oranje in de negentiende eeuw. Deze lezing werd gehouden in het kader van de viering van tweehonderd jaar Koninkrijk Holland.

Advertenties